Mostrando entradas con la etiqueta Agua Xunta 2015 NASMAR AHJASA. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta Agua Xunta 2015 NASMAR AHJASA. Mostrar todas las entradas

6 jun 2018

Evaluación fase II programa Derecho al Agua Honduras, 2015-2016

Queremos compartir la evaluación externa de la fase II del programa de Fortalecimiento de las capacidades locales y de la participación comunitaria para mejorar el acceso al derecho al agua potable y saneamiento a través de la gestión integrada del recurso hídrico, en los 7 municipios de la Mancomunidad NASMAR, Honduras, financiado por la Xunta de Galicia, con las lecciones aprendidas que ya fuimos aplicando en la Fase III recientemente acabada, y que esperamos poder aplicar también en una siguiente fase.

Puedes descargarla de aquí (ignora las advertencias de seguridad).




21 abr 2017

De mangos, pedras e paneis solares

Resulta que as rapazas e rapaces tiran pedras aos mangos para que caian cando están verdes (están riquísimos pelados con sal e limón) e hai un mango perto da instalación de bombeo solar que se fixo en Varsovia (a 15 metros ou así)... e sí, unha pedra foi parar aos paneis... e sí, rompeu un dos paneis. A xente da comunidade viu que baixaba a potencia de bombeo... e as rapazas/ces confesaron, pobriños... A empresa que o instalou vaino cambiar, nun bo xesto cara a poboación.


Vai haber que instalar un cartel "non tirar pedras ós mangos verdes preto dos paneis"

15 feb 2017

Energía Solar para Bombeo de Agua


Unha das compoñentes das intervencións de abastecemento de agua en comunidades que queremos potenciar tanto ESF como as nosas copartes socias en Honduras, é a utilización dunha fonte de enerxía renovable para o bombeo.
Isto está máis que xustificado polo alto custe e inestabilidade do sector enerxético, tal e como se recolle aquí.

No Sur de Honduras, pleno "corredor seco", o chamado "forno centroamericano", esa fonte renovable non podía ser outra que a solar.

Así é que no proxecto "Fortalecemento das capacidades locais e da planificación comunitaria para mellorar o acceso ao dereito á auga potable e saneamento a través da xestión integrada do recurso hídrico, nos 7 municipios da Mancomunidade Nasmar, Honduras, Fase 2", financiado pola Xunta de Galicia,
comezouse a incorporar esta compoñente. Iniciouse con actividades como:
 + capacitacións a técnicas municipais sobre deseño de sistemas, contando para elo coa laboura voluntaria dun docente da Universidade da Coruña que desfrutou este ano dos Proxectos de Coñecemento da Cooperación, dos que podedes coñecer máis información aquí;
+ instalouse na comunidade de Varsovia, Azacualpa, municipio de El Triunfo, un sistema de bombeo por enerxía solar, como proxecto piloto sobre o que poder obter unha aprendizaxe.


Agora ben, a aplicación do sistema de bombeo abastecido por enerxía solar, non implica só unha tecnoloxía e instalacións diferentes, senón que conleva un cambio sustancial no uso e manexo da auga na comunidade.

E iso por que?
Pois porque implica un gran cambio: pasar dun sistema de ter auga por turnos a un sistema en continuo, e pasar dun sistema de cantidades fixas, a un sistema de "pago por consumo", co apoio dos micromedidores.

- As comunidades que usan unha bomba de agua conectada á rede eléctrica, funcionan xeralmente por turnos de agua.  É dicir, prenden a bomba durante un día, por exemplo, enchen o tanque, e despois por gravidade distribúen esa auga á comunidade ou a unha parte, e logo repiten o proceso. Así, ao non dispor dun sistema en continuo, as casas non teñen auga na billa seguido, senón que enchen unha pía, e van regulando ese consumo para os días que teñen antes de que lles volvan a distribuir auga.
Este sistema, conleva un consumo de auga constante (enchido da pía cada periodo de reparto), pero implica tamén un gran desperdicio de agua, cando teñen que botar a agua sobrante na pía antes do novo enchido.

Co sistema solar, acompañado polos micromedidores, proponse en cambio o seguinte funcionamento: ao ter auga na billa de xeito continuo, é de agardar que as familias non precisen dunha pía na que garden tanta cantidade de auga, co que o consumo real estaría máis controlado pola súa parte. Os micromedidores e unha cota de pago axustada ao consumo, lles permitiría autoregularse, non excederse.
A nivel técnico, o consumo diario producido por toda a comunidade, baixaría o nivel de auga no tanque común, pero ao dispor dunha boia cun sensor conectado á bomba, esta se activaría e podería estar funcionando todo o día, até chegar outra vez ao máximo. Así, cada día se enchería de novo o tanque até a súa capacidade máxima. O deseño do sistema debe facerse buscando a máxima incidencia da luz solar nos paneis, para que estes poidan rendir a máxima potencia, e así alimentar correctamente á bomba. Aínda así, a potencia de bomba requerida con este sistema sempre sería moi inferior á que usariamos cunha conexión á rede eléctrica. Isto débese a que non fai falla encher todo dunha vez, senón ir enchendo cada día o consumo diario da comunidade.








19 oct 2016

Formaciones en bombeo de agua con energía solar

Desde el pasado sábado 15 tenemos en Honduras a Benigno Rodríguez Gómez, profesor de la Universidade da Coruña. Viene gracias a un PCC, que es un Proyecto de Conocimiento de la Cooperación (versión PCR para profes), colaborando en nuestro programa de Agua.

El PCC está financiado por la UDC con ayuda de la Xunta, y se formuló en conjunto entre candidato (Benigno), y ESF. La UDC sufraga el viaje y ESF se encarga de gastos y alojamiento.

Está impartiendo esta semana formación a personal técnico municipal y de los socios locales en nuestros proyectos (AHJASA y Mancomunidad Nasmar), sobre sistemas fotovoltaicos para obtención de energía para el bombeo de agua, dado que se contempla un proyecto piloto de este tipo antes de fin de año.

En esta capacitación se tratan temas como:
  • consideraciones previas para el uso de la tecnología fotovoltaica,
  • consideraciones generales incluyendo reflexiones sobre cuál es la tecnología más apropiada en cada caso (incluye reflexión sobre contaminación de las baterías, por ejemplo)
  • cuestiones técnicas básicas y avanzadas
  • diseño de una herramienta de hoja de cálculo para el cálculo de los sistemas solares.

En el programa de la semana, también está prevista la reunión con personal técnico de la AECID de Honduras, que está trabajando en varios proyectos con sistemas fotovoltaicos.

Igualmente se incluyen reuniones con personal investigador y docente de la Universidad Nacional Autónoma de Honduras, para ver posibles líneas de colaboración entre las dos universidades: UDC y UNAH. A este respecto, está en trámite de firma de un convenio - marco de ambas universidades. El acuerdo general ya está aprobado por ambas, y firmado por la UDC. Solamente resta por firmar la UNAH. Este convenio marco podría ser la referencia para posibles acciones de cooperación entre varios departamentos de la UDC y de la UNAH que ya "se conocen" o establecieron sus primeros lazos en el marco de nuestros proyectos (se trata de una estrategia de trabajo de ESF Galicia para impulsar en la investigación para el desarrollo también el fortalecimiento de capacidades). Hay ya contactos de Cartolab-UDC - departamento de Ciencias Espaciales de la UNAH; CEXEF de UDC (xénero) - Instituto de Estudios Sociales de la UNAH; y ahora este lazo con investigadores en materia de energía.

Aquí se puede ver la agenda completa (densísima, un viaje bien aprovechado...):


  • LLEGADA: Día 15, sábado, de noche.
  • Domingo 16 por la mañana: 1 hora de paseo por Tegucigalpa y Reunión con Marco Flores, profesor responsable del Departamento de Energías Renovables de la Facultad de Física de la Universidad Nacional Autónoma de Honduras (universidad pública hondureña). Entrega del convenio - marco entre la UDC y la UNAH firmado por la UDC. Por la tarde: viaje a San Lorenzo.
  • Lunes 17 a Jueves 20 a las 12,00 horas: capacitación a personal técnico municipal, de la mancomunidad Nasmar y de Ahjasa y tres estudiantes de Física de la UNAH, en sistemas fotovoltaicos para bombeo de auga.
  • Jueves 20 por la tarde: reunión con los tres estudiantes de Física de la UNAH para debatir sobre tecnologías apropiadas y ética de la tecnología (los estudiantes no habían asistido el primer día, y recuperaron este día esa sesión), más conocer sus intereses académicos y definir cómo ellos después podrían estar dando las réplicas de las sesiones impartidas por Benigno, y sesiones de apoyo para reforzar los conocimientos adquiridos a las técnicas. Más tarde, reunión con los tres estudiantes de Física, ingeniera de la Nasmar, técnico de la Nasmar y técnico de Ahjasa, 2 PCRs-agua y Raquel, para afinar el diseño del sistema de Varsovia. Se obtuvieron recomendaciones para la contratación y ejecución. Se acordó el apoyo de Benigno y de los tres estudiantes de Física. Se acordó invitar a los tres estudiantes de Física a sesiones de capacitación durante la instalación del sistema.
  • Viernes 21 por la mañana: reunión en la AECID a petición de técnicos de la misma, sobre cuestiones generales de la aplicación de la tecnología fotovoltaica a los proyectos de la Agencia. Acordamos invitarles y mantenerles informados del proyecto de Varsovia. Hablamos del interés del seguimiento al proyecto, la sistematización y evaluación de la tecnología. A ellos quizás les interese disponer o incluso publicar algo sobre buenas prácticas.
  • Viernes 21 a las 12.00 horas: conferencia en la UNAH en la Facultad de Física (anuncio). Se puede ver en youtube, a falta de que lo editen para mejorar el audio: https://www.youtube.com/watch?v=iCKF__EjmVg
  • Viernes 21 a las 13.00 horas: reunión con el Director de la Facultad de Física, D. Alejandro Galo Roldán, y D. Marco Flores. Se comentó el interés común de cooperación en Energías Renovables. La UNAH quiere crear el Instituto de Energía, que sería un centro de investigación y experimentación que coordinaría Marco Flores. Tienen una revista indexada: http://www.fisicaunah.com/RevistaFisica/Instrucciones . Son 6 los números publicados, y según comentan, no hay otra en Centro-América de este tipo.
  • Viernes 21 a las 14.00 horas: visita al taller de física, donde se está construyendo un prototipo de concentrador de luz solar para un pequeño tostador de café. Se conoce a otros colaboradores del área de Energía Renovables. En el almuerzo con Marco Flores se acuerda mantener el contacto para profundizar en posibles intereses comunes; se acuerda comentar con el departamento los avances y actividades de la instalación en Varsovia. Se comenta el interés de hacer un seguimiento y evaluación del mismo, o incluso un análisis para buenas prácticas o quizás algún trabajo académico o de investigación. Se comenta el interés de medir los datos reales de radiación solar para conocer la potencia posible de energía en la zona. Se comenta varias opciones: adquisición de aparatos medidores, utilización de aparatos propiedad de la UNAH si hay interés en hacer algún estudio científico o académico.
  • Viernes 21: regreso a San Lorenzo. Cena con PCRs y varios voluntarios de CODDEFFAGOLF. Conversación con voluntarios de CODDEFFAGOLF sobre la posible contaminación e impacto de los parques solares (CODDEFFAGOLF está debatiendo en estos momentos su posicionamiento respecto a la instalación y concesión de espacio para nuevos parques solares en el sur).
  • Sábado 22: visita a Amapala por la mañana. Por la tarde, viaje a Tegucigalpa - aeropuerto y SALIDA.

10 may 2016

SITUACIÓN ACTUAL DOS PROXECTOS INTERNACIONAIS DE COOPERACIÓN AO DESENVOLVEMENTO - MAIO 2016

Aproveitando o intercambio de resumos sobre o estado actual e actividades en marcha de cada unha das áreas de traballo de ESF Galicia, necesario na máis recente reunión da Xunta Directiva da Asociación, aquí mostramos ese resumo no que se refire á situación dos grupos de Proxectos Internacionais de Cooperación ao Desenvolvemento (PICDs), que se enfocan na nosa actividade en Honduras.
Nada que ver o carácter desta publicación co das anteriores do noso querido Martiño, PCR recén chegado, pero en fin, ESF en Honduras é esto, aquelo... e todo o demáis que non se pode reflectir nun blog...
GRUPO PROXECTOS AUGA:
  • Continúa o Programa de Fortalecemento das capacidades locais e da participación comunitaria para mellorar o dereito ao acceso á auga potable e saneamento a través da xestión integrada do recurso hídrico nos 7 municipios da mancomunidade NASMAR.
  • Agora mesmo o Programa continúa con fondos de Cooperación Galega da Xunta de Galicia, na súa Fase II, que remata en Novembro de 2016. Presentouse en Marzo a Xustificación Parcial (1ª anualidade desta Fase II).
  • Recentemente anunciouse a concesión da subvención formulada á Xunta para a Fase III, na que ademais o Proxecto recibiu a máxima nota de todos os presentados na Convocatoria. A cuantía da subvención é de 199.968 €. O Proxecto rematará en Novembro de 2017.
  • Permanecen os socios anteriores: Mancomunidade NASMAR e AHJASA (Asociación Hondureña de Juntas Administradoras de Sistemas de Agua) como socias locais. Ao igual que na Fase II, o Proxecto presentouse en consorcio co CARTOLAB da Universidade da Coruña, que continuará coa formación na aplicación gvSIG-Fonsagua e tamén en ferramentas de cartografía participativa. De feito está previsto que dúas persoas do Cartolab viaxen a terreo para algunha destas formacións. A persoa de referencia do Cartolab para a coordinación de todo esto está sendo Alberto Varela.
  • Unha das actividades novidosas a destacar nesta fase do Programa respecto ás anteriores é a formación dunha Comisión de Enerxía Solar (integrada por ESF, NASMAR, a Universidad Nacional Autónoma de Honduras (UNAH) e o Departamento de Enxeñería Industrial da Universidade da Coruña (Campus de Ferrol) como entidade asesora) para implementar un sistema fotovoltaico para o bombeo de auga no abastecemento de dúas comunidades.
  • O voluntariado do grupo está formado agora mesmo por unhas 10 persoas activas na sede da Coruña, e unhas 5 persoas da sede de Vigo teñen interese en integrarse, principalmente por esta nova liña de enerxía que está xurdindo nos proxectos de Auga. Están comezando os contactos para esto.
    GRUPO PROXECTOS DESENVOLVEMENTO RURAL (AGRO):
  • Continúan os proxectos de fortalecemento das capacidades locais para a producción e o consumo de alimentos e o desenvolvemento económico con enfoque de soberanía alimentaria.
  • Estase executando a última anualidade do Proxecto trianual de Soberanía Alimentaria liderado pola socia local, CODDEFFAGOLF, con fondos da Unión Europea, que remata en Xuño deste 2016, aínda que se pediu unha prórroga ata final de ano. Dentro deste proxecto está a construción dunha planta de procesamento de marañón (anacardo) e outra de mel, que están rematadas e equipadas, e en proceso de construción unha de hortalizas. Esta última está a financiarse en parte tamén a través do Convenio-AECID.
  • Este proxecto coa UE está pendente de conseguir aínda unha pequena parte de cofinanciamento. Formulouse en Febreiro para o Concello de Lugo, e prevese saber a resolución como moi tarde no mes de Xullo.
  • En Febreiro cumpliuse un ano de execución do Convenio con VSF, Amigos de la Tierra e 6 socias hondureñas (entre elas, CODDEFFAGOLF), con fondos da AECID, na liña de soberanía alimentaria con especial énfase no fortalecemento institucional, a creación de rede coas organizacións que traballan pola soberanía alimentaria no país, a formación política e a incidencia para a defensa da agricultura campesina e o territorio.
  • Continúa tamén o Proxecto de soberanía alimentaria con fondos de Cooperación Galega da Xunta de Galicia, para o periodo 2015-2016 (con actividades como as Escolas de Campo, con pescadores, fomento do consumo responsable, apoio ás mesas municipais de Seguridade Alimentaria e Nutricional...). Presentouse recentemente a Xustificación Parcial e agora mesmo estase pendente de recibir os cartos para a segunda anualidade, que remata no mes de Novembro.
  • Para intentar dar continuidade a este Programa a partir do ano que vén estase pendente da convocatoria da AECID, pois en 2015 presentárase un proxecto á convocatoria e, aínda que a subvención non foi concedida, obtivera unha boa puntuación.
  • Continúan avanzando as conversas co CETMAR (Centro Tecnolóxico do Mar, con sede en Vigo), para concretar as posibilidades de colaboración con CODDEFFAGOLF nun proxecto na liña do fortalecemento da pesca artesanal. A última reunión por Skype foi en Febreiro pero sigue sin chegarse a decisións específicas, aínda que hai varias propostas moi interesantes e moita vontade de colaborar entre ambas organizacións.
  • O voluntariado do grupo Agro sigue moi espallado (Vigo, Salceda de Caselas, Noia, Compos, Lugo, A Rúa...) e está intentando participar en actividades na liña da EpD (reunións sectoriais) para favorecer as xuntanzas presenciais do grupo. A última realizouse en Vigo, en conxunto con unha xornada de actividades organizada polo grupo da sede. Varias persoas de Agro están integradas nun grupiño para organizar unhas Xornadas de Bioconstrución en Vigo, en colaboración con Espiga.
Cristina Sesto, a técnica de ESF e representante país en Honduras, deixará o posto a finais deste mes de xuño, despois de 3 anos e medio. Xa se seleccionou á persoa que a relevará no posto: Raquel Zolle, que se incorporou esta semana ao traballo en sede (na Coruña).
PICD en marcha do Grupo Auga
GRUPO
PERÍODO
TÍTULO
FINANCIADOR
SOCIAS
SOCIAS LOCAIS
ESTADO
PRESUP. TOTAL
AUGA
Xaneiro 2015 - Novembro 2016
Fortalecemento das capacidades locais e da participación comunitaria para mellorar o acceso ao dereito a auga potable e saneamento a través da xestión integrada do recurso hídrico, nos 7 municipios da mancomunidade NASMAR, Honduras, fase II
Xunta de Galicia - Cooperación Galega
ESF

CARTOLAB (Entidade agrupada)
NASMAR
AHJASA

En execución (presentada en Marzo Xustificación Parcial da 1ª anualidade)
270.657 € (Porcentaxe subvención 83%)
AUGA
Xaneiro 2016 - Novembro 2017
Fortalecemento das capacidades locais e da participación comunitaria para mellorar o acceso ao dereito a auga potable e saneamento a través da xestión integrada do recurso hídrico, nos 7 municipios da mancomunidade NASMAR, Honduras, fase III
Xunta de Galicia - Cooperación Galega
ESF

CARTOLAB (Entidade agrupada)
NASMAR
AHJASA

Resolución esta mesma semana: aprobada a subvención
199.968 € (Porcentaxe subvención 75%)

PICD en marcha do Grupo Desenvolvemento Rural
GRUPO
PERÍODO
TÍTULO
FINANCIADOR
SOCIAS
SOCIAS LOCAIS
ESTADO
PRESUP. TOTAL
D. RURAL
Xaneiro 2015 - Novembro 2016
Fortalecemento das capacidades locais para a produción e consumo responsable de alimentos, e o desenvolvemento económico con enfoque de soberanía alimentaria e cambio climático, en comunidades rurais dos municipios de Nacaome e Amapala, Honduras
Xunta de Galicia - Cooperación Galega
ESF
CDFG
En execución (presentada en Marzo Xustificación Parcial da 1ª anualidade)
198.780 € (Porcentaxe subvención 88%)
D. RURAL
Xullo 2013 - Xuño 2016
Fortalecimiento de la organización, alianzas y la producción agropecuaria de grupos campesinos para mejorar la seguridad alimentaria (SA) en los municipios de Nacaome y San Lorenzo, Honduras
Unión Europea
CDFG

ESF (entidade participante)

En execución (prevése que se conceda prórroga ata finais de ano)
464.304 € (Porcentaxe subvención 83%)

ESF xestiona 19.239 €
D. RURAL
Maio 2014 - Decembro 2018
Fortalecimiento de las capacidades de los y las campesinas organizadas para establecer un sistema de desarrollo rural justo, equitativo y sostenible que garantice el Derecho a la Alimentación en Honduras
AECID
Veterinarios Sin Fronteras

ESF + Amigos de la Terra (entidades agrupadas)
CDFG + outras 5 asocs. de des. rural
En execución
Subvención: 2.500.000 €

ESF xestiona 61.500 €



24 feb 2016

Avances del proyecto AGUA 2015-16 (Diciembre 2015)


Proyecto Fortalecimiento de las capacidades locales y de la participación comunitaria para mejorar el acceso al derecho el agua potable y saneamiento a través de la gestión integrada del recurso hídrico, en los 7 municipios de la Mancomunidad NASMAR, Honduras, fase II"




 
En este proyecto ESF-Galicia está colaborando con CARTOLAB y sus socios locales NASMAR y AHJASA en los 7 municipios integrados en la mancomunidad. Durante estos meses se ha puesto en marcha el proyecto y se ha ido trabajando en diferentes puntos.
 
Se realizó la formación en Gestión Integral del Recurso Hídrico a técnicos municipales. Consistió en tres jornadas en las que se trabajó con el manual que incluye temáticas tales como ciclo hidrológico, balance hídrico, gestión de cuencas o características generales de los sistemas de agua potable y saneamiento.
La participación de los asistentes fue muy buena. Se observó un gran interés de aprender, incluso en los técnicos que ya tenían conocimientos en el tema.

Otra de las formaciones fue con técnicos de la Universidad Nacional Autónoma de Honduras (UNAH) durante los días 4, 5 y 6 de noviembre. En ella participaron profesores/as y alumnos/as de la Facultad de Ciencias Espaciales, del Instituto Hondureño de Ciencias del Agua, y del Instituto Hondureño de Ciencias de la Tierra. Se definió dentro del grupo un equipo formador para participar en la capacitación a técnicos municipales. Se dividió en dos líneas una formación general sobre gvSIG Fonsagua y una formación más específica al equipo formador sobre la metodología a aplicar con el personal técnico municipal. 
 
Este equipo y la representante de Cartolab, durante los días 11,12 y 13 de noviembre, impartieron una capacitación sobre gvSIG Fonsagua a personal técnico municipal y a personal de los socios locales para reforzar los conocimientos adquiridos en la fase anterior del proyecto. Los contenidos abordados incluyen temáticas como el uso básico de gvSIG, gvSIG Fonsagua o teoría hidráulica. Se buscaba afianzar los conocimientos adquiridos por lo que se planteó una metodología de trabajo continuo, según la cual el personal capacitado realizará un ejercicio práctico levantando la ficha social y técnica de al menos una comunidad de cada municipio, para su posterior tratamiento en el programa gvSIG Fonsagua. Serán apoyados por la unidad técnica de la Mancomunidad de NASMAR.

A lo largo de este período, CARTOLAB ha seguido trabajando en la herramienta gvSIG Fonsagua, mejorando el modelo de formularios y el diseño de alternativas.

Respecto al equipamiento del laboratorio, se está coordinando con personal especializado la identificación de materiales y equipos al igual que las condiciones de seguridad de almacenamiento. Se ha producido un ligero retraso en la recepción de lo acordado debido a que los proveedores a nivel nacional no contaban con existencias.
 
Se ha constituido la Junta directiva de la Comisión Municipal de Agua Potable y Saneamiento (COMAS) en el Triunfo con representantes de la municipalidad, AHJASA, patronato, comisionado municipal, centro de salud y UTM de la municipalidad. Se definió un plan de trabajo, a desarrollar en la reunión mensual, para empoderar al COMAS con diferentes actividades como desarrollar talleres sobre la operatividad de los COMAS, promover el uso adecuado del recurso hídrico y su mejora de la calidad, investigación sobre el manejo y transparencia de los fondos manejados por las juntas de agua, organización de reuniones sectoriales o la realización de una campaña educativa a usuarios de agua y saneamiento.

Respecto al enfoque de género al personal técnico de municipios, corporaciones municipales y responsables de las Oficinas Municipales de la Mujer, se contrató a una mujer y un hombre que empezaron levantando la línea de base en las 7 municipalidades estableciendo por ejemplo el % de mujeres empleadas en la municipalidad o el presupuesto sensible a género. Posteriormente, se establecieron grupos focales y se determinó el conocimiento sobre conceptos de enfoque de género o sobre las herramientas para implementarlo en su desarrollo profesional. Tras todas las actividades se están desarrollando el informe conjunto y el específico para cada municipio.

La formación prevista sobre el enfoque de género a socios locales se desarrolló mediante reflexiones participativas y bajo un enfoque de derechos humanos. En su mayoría las personas participantes desconocían los temas y el enfoque de género, demostraron interés en continuar con el crecimiento y profundización del tema. Se debatió sobre el hecho de que el tema de género debe desarrollarse desde un enfoque de derechos humanos que permita sacarnos de los paradigmas y malas costumbres culturales que generan violencia basada en género.

Al mismo tiempo, se ha coordinado una capacitación de dos jornadas dirigida a 14 mujeres integrantes de juntas de agua y del COMAS de El Triunfo, empleando como guía el manual de género para facilitadores elaborado en la fase 1 del programa. Las temáticas desarrolladas fueron autoestima, valores, empoderamiento y liderazgo
 
En el fortalecimiento de las Juntas administradoras de Sistemas de Agua se dio prioridad a siete comunidades que están participando en el proceso de planificación de gestión integral del recurso hídrico en el marco del programa. Las capacitaciones impartidas tratan cuestiones como la forma de realizar actas, control de ingresos y egresos, elaboración de informes, etc. Estas comunidades son Río Grande 3, Carao Abajo, El Jocote, El Llano, Varsovia, Las Bateas y Santa Teresa Centro.

Con el propósito de ampliar las actividades de capacitación a todas las comunidades involucradas en el proyecto, se realizó el día 18 de diciembre un evento de capacitación donde participaron 94 participantes provenientes de 32 comunidades beneficiarias del proyecto. Se enfocó en temas de administración y mejoramiento de la calidad del servicio, principalmente de la calidad del agua. Se realizó en coordinación con la Comisión Municipal de Agua y Saneamiento que fue juramentada en dicha ocasión, así mismo asistieron los participantes del proceso de certificación en Administración y Operación de Sistemas de Agua, los cuales fueron presentados como las personas que darán asistencia en el futuro a sus respectivas comunidades.

En el caso de los módulos formativos para el fortalecimiento de juntas de agua se está dirigiendo a los técnicos más especializados para conseguir certificado de Técnico/a en Administración, Operación y Mantenimiento de Sistemas de Agua. El programa costa de 6 módulos: fundamentos legales en el marco del sector agua, administración y contabilidad en los sistemas de agua y saneamiento, educación sanitaria, higiene y prevención, comunicación e incidencia, operación y mantenimiento de sistemas comunitarios de agua potable, y gestión integrada del recurso hídrico. La metodología incluye una parte de estudio a distancia y sesiones presenciales, así como prácticas de campo. Se seleccionaron 10 personas participantes con formación en perito mercantil (4 mujeres y 6 hombres). Además, se están preparando los procedimientos y las gestiones para acceder a la certificación por el Comisión Nacional para el Desarrollo de la Educación Alternativa no Formal (CONEANFO)

En el marco de este proyecto también está prevista la instalación de un sistema de bombeo abastecido por energía solar en las comunidades de Las Lajas-Zapotillo (Marcovia). Se ha conformado una comisión de energía en la que está participando el Departamento de Enxeñaría Industrial de la Universidade da Coruña (UDC) y ESF-Galicia. La UDC será el asesor técnico para estudiar posibles alternativas y podría en un futuro aportar formación sobre algunos aspectos. Se espera la incorporación de NASMAR y posiblemente de algún profesor de la UNAH. NASMAR aforará el pozo de Las Lajas-Zapotillo para asegurar el suministro de agua al sistema.

Enlace:

4 oct 2015

Proyecto del Fondo Galego (Agosto 2015)

Proyecto: Fortalecimiento de las capacidades locales para mejorar el acceso al derecho al agua potable y saneamiento a través de la gestión integrada del recurso hídrico, en los 7 municipios de la mancomunidad NASMAR, Honduras


Socio local: Mancomunidad NASMAR




Este proyecto se enmarca en un programa diseñado por ESF Galicia, la Mancomunidad NASMAR (Mancomunidad de los municipios costeros del Golfo de Fonseca) y AHJASA (Asociacion Hondureña de Juntas de Agua), del que ya fue ejecutada la primera fase durante el año 2014, con la financiación de Cooperación Galega da Xunta de Galicia.

Durante el mes de agosto se llevo a cabo el procesamiento de los datos recogidos en las tres comunidades seleccionadas (El Jocote, El Llan y El Coyol) en el programa gvSIG Fonsagua. Ya están casi todos los datos introducidos en la aplicación, a falta de ralizar el analisis de alternativas técnicas para el abastecimiento de agua de las comunidades. Para esta actividad se contó con el apoyo técnico de Cartolab, socios de ESF y la mancomunidad de NASMAR en un proyecto financiado por la Xunta de Galicia que da continuidad al programa en el que se enmarca la presente actuación.


Para complementar la actividad de formación en la metodología ESCASAL impartida durante el mes de abril, se decidió implementar la metodología en las tres comunidades en las que se harán los PGIRH comunitarios. Se capacitará a la comunidad sobre los aspectos en los que la metodología hace énfasis: higiene personal, saneamiento de la vivienda, agua segura para beber, uso y mantenimiento adecuado de las letrinas y equidad de género.

Así mismo, con el comienzo de las lluvias a finales del mes de agosto, se comenzó a planificar la segunda toma de muestras para el estudio hidrogeológico en la comunidad de La Grecia, municipio de Marcovia.

Como actividad complementaria se coordinó con el personal del Servicio Autónomo de Acueductos y Alcantarillados (SANAA), que ubicó posibles puntos de perforación de pozos en 16 comunidades, incluidas las tres comunidades en las que se está trabajando en el proyecto. Por otra parte, el personal técnico de la Mancomunidad y de la municipalidad de El Triunfo estuvo identificando posibles fuentes de agua para abastecer las dos comunidades en las que se trabajó en la primera fase del programa, y se levantó la topografía para el diseño del futuro sistema de agua. Además, se establecieron contactos con la ONG española ''Sintiendo el Sur'' que está trabajando en la zona en la temática de agua y saneamiento con el fin de buscar sinergias.

Durante el mes de agosto y hasta mediados de octubre, dos personas voluntarias de ESF en el marco del Programa de Conocimiento de la Realidad están en el municipio de El Triunfo, colaborando en las actividades del proyecto y apoyando a los socios locales y a la municipalidad de El Triunfo. A su vuelta a Galicia, llevarán a cabo charlas divulgativas sobre su experiencia y sobre el proyecto.

Hubo un pequeño desajuste en el cronograma en la elaboración de los planes comunitarios y la socialización de los mismos, tuvo un pequeño atraso y se finalizará durante el mes de septiembre.

Enlaces de interés:

http://esfhonduras.blogspot.com/2015/08/proyecto-del-fondo-galego-julio-2015.html
http://esfhonduras.blogspot.com/2015/08/primera-semanilla-triunfada-en-el.html

Escrito por Pau y Martiño

22 sept 2015

Y seguimos triunfando

Nuestra vida triunfeña ha discurrido medianamente tranquila desde la última entrada, ya aclimatadísimos a la vida hondureña... y puesto una imagen vale más que mil palabras... aquí está:

 (Nuestro gran compañero Héctor, técnico de NASMAR y el moño Martiño en la Alcaldia)

Sí, este ha sido nuestro día a día el pasado mes... a tope con nuestro amado Fonsagua (Ese software de GIS que se está desarrollando especialmente para estos proyectos y con el que llevamos una relación a veces buena, a veces no tan buena...) Gracias al apoyo de Mireia hemos conseguido realizar todas las alternativas de las redes de abastecimiento de agua de las comunidades y ahora mismo sólo nos queda terminar con el presupuesto (dineritoooo!!!).  Entre copia de puntos y puesta de tuberías también decidimos redactar un manual que facilite y simplifique el proceso paso por paso, ya veis, que al final pasaremos de una relación de amor-odio a sólo amor!

( Fotillo aforando el caudal de un pozo...menudo equipazo!)
Pero bueno tampoco todo iba a ser sentarse delante del ordenador... Estuvimos trabajando algún que otro día en El Matapalo buscando fuentes de agua para abastecimiento y midiendo los caudales para ver si alguna era aceptable (si, pateamos medio matapalo visitando un minimo de 8 fuentes y sin suerte de momento... todas muy bonitas, pero sin agua suficiente... maldita sequía!)

También pudimos hacer otra escapada a El Fortín para ver en vivo y en directo una limpieza de pozo (que ya os relataremos detenidamente en  otra entrada).        

Así que para las semanitas que nos quedan una vez acabada la vida de oficina podremos ponernos las pilas con las comunidades! Este miércoles acompañaremos a Manuel de AHJASA a Carao Abajo para una reunión de la junta directiva de agua y ayer ya estuvimos en El Llano para solicitar nuestra aceptación en la comunidad para convivir la próxima semana! (son más majos que las difuntas pesetas... ya nos tarda la semana que viene).  Por otra parte, comenzaremos a elaborar las fichas técnicas y sociales de otras 3 comunidades!

Vamos, que aunque esto sea un paraiso tropical, aquí no se para!!! Así que ya sabeis, estaros atentos al desarrollo de la vida triunfeña porque próximamente... habrá un video de nuestras comunidades! (Sí, será incluso mejor que la Isla de los PCR!!!)

Escrito by Pau y Martiño


19 ago 2015

Proyecto del Fondo Galego (Julio 2015)

Proyecto: Fortalecimiento de las capacidades locales para mejorar el acceso al derecho al agua potable y saneamiento a través de la gestión integrada del recurso hídrico, en los 7 municipios de la mancomunidad NASMAR, Honduras


Socio local: Mancomunidad NASMAR




Este proyecto se enmarca en un programa diseñado por ESF Galicia, la Mancomunidad NASMAR (Mancomunidad de los municipios costeros del Golfo de Fonseca) y AHJASA (Asociacion Hondureña de Juntas de Agua), del que ya fue ejecutada la primera fase durante el año 2014, con la financiación de Cooperación Galega da Xunta de Galicia.

Durante el mes de julio se realizó la que socialización del GIRH y el levantamiento de las fichas sociales y técnicas de las tres comunidades seleccionadas para el proyecto: El Jocote, El Llano y El Coyol. 


La metodología de trabajo consistió en emplear tres jornadas para la socialización del proyecto y el levantamiento de datos para cada comunidad. En cuanto a la socialización se explicó el programa a la asamblea de cada comunidad exponiendo los alcances, objetivos, actividades y resusltados del mismo y haciendo énfasis en los beneficios que las comunidades obtendrán.

Se aprovechó este mismo espacio para elaborar el mapa comunitario y levantar los datos de la ficha social. En la segunda jornada, con el apoyo de los miembros de la Junta de agua y del Patronato, se levantaron los datos de la ficha técnica, incluyendo toma de puntos gps y identificación de fuentes de agua y medición de pH y conductividad del líquido elemento. Además se llevaron a cabo censos de las comunidades y conformación de las juntas de agua.

Debido a la escasez de lluvias durante estos meses esperaremos al mes de septiembre para llevar a cabo la segunda fase de toma de muestras de agua en la comunidad de La Grecia con el fin de completar el estudio hidrogeológico de la comunidad.
La elaboración de los planes comunitarios aunque fue prevista para el mes de julio se llevará a cabo durante el mes de agosto.

Enlaces de interés:
Escrito por Pau y Martiño.

8 ago 2015

Primera semanilla... triunfada en El Triunfo

Hola gente!

Aquí reaparecemos los PCR de El Triunfo! (a partir de ahora Los triunfitos). Tras una semanita de difícil adaptación tanto climatológica como gastronómica e intestinal ya tenemos las pilas cargadas para contaros todas las actividades que estamos realizando por estas lejanas tierras de la América Latina postcoloniada!

La semana pasada salimos con expatriada-Cristina rumbo hacia nuestra futura morada (no sin pequeños contratiempos por el camino) y nada más llegar fuimos recibidos en la majestuosa municipalidad donde conocimos al alcalde Don Edan Bonilla junto a todo su equipo. Hechas las presentaciones y ya puestos al día con nuestros socios AHJASA y NASMAR, empezamos a coordinar algunas actividades para esa semana.

(Martiño el fresón* en la municipalidad de El Triunfo)

El martes acompañamos a la ingeniera Wendolina (a partir de ahora Wendy, de NASMAR) y a los compañeros de la municipalidad a la comunidad de Varsovia donde asistimos a una reunión que tenía programada la junta de agua y donde más tarde pudimos quedarnos a comer y probar un rico pollo indio sin ningún tipo de percances digestivos asociados. Para chuparse los dedos! El miércoles disfrutamos de las explicaciones de Don Manuel (AHJASA) en lo referente a capacitaciones de las juntas de agua, así como disfrutamos de una gran cantidad de música lugareña del lugar. 

A parte de todo este trabajo de oficina, rodeados de ventiladores por doquier (y menos mal!) nos quedó tiempo para ir el jueves junto con los compañeros NASMAR y de la municipalidad a otra comunidad. Esta vez nos desplazamos a Matapalo, donde pasamos toda la mañana ubicando las fuentes de abastecimiento que se utilizarán para Rio Grande 3, con una cuadrilla de autóctonos personajes equipados cada uno con sus respectivos machetes de jungla reglamentarios. Tenían una pinta de esas de cambiarte de acera si los ves por la calle de noche, pero oye, una gente majísima y muy comprometida con su tierra... las apariencias siempre engañan!!!

(Wendy y parte de la comunidad haciendo mediciones topográficas) 
  
(Martiño y Tomás ayudando en las mediciones y debatiendo sobre la vida)

Al volver, y para no desperdiciar el trayecto se fueron tomando los puntos topográficos por donde pasará el sistema de agua. También se aprovechó para realizar un ejemplo de medición de caudal (aforo) con los compañeros de la comunidad en un par de fuentes que encontramos en el descenso.


Esta semanilla una misteriosa edición de vídeo nos ocupo parte del tiempo.. pero ya tenemos historias de bioconstrucción y de la vida en las comunidades preparadas para salir! La semana que viene la segunda parte de Matapalo!

Escrito by Pau y Martiño.

(*) Fresón = Pijo que te cagas